4 Mosche di Velluto Grigio: O Değil, Bu Değil, Şu Değil!

Turgay Kaplan, Dario Argento klasiklerinden 4 Mosche di Velluto Grigio'yu yazdı....

Uyarı: Yazı, filmin sonuyla ilgili spoiler’lar içermektedir.

1971 tarihli “4 mosche di velluto grigio” (Gri Kadifede 4 Sinek), korku sinemasının efendisi italyan yönetmen Dario Argento’nun ”hayvan üçlemesi”nin sonuncusu olan bir yapım. Psikodelik horror türündeki filmin, ustanın sonraki filmlerine kıyasla daha az kan barındırdığından horroru az psikodeliği fazla olan filmlerinden olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Ve ayrıca belirtmek gerekir ki Argento kendisinin icadı olan kan görünümündeki koyu kırmızı sıvıyı henüz üretmiş değil. 2000’li yıllardan sonra düşüşe geçmiş olsa da her filmini yine de heyecanla beklediğim (ne yazık ki son filmi Dracula’da da daha vahşi bir ‘Dracula’ profili oluşturma başarısı hariç seriye kattığı bütünlüklü bir orjinallik göremedim) Dario Argento’nun bu yapımı izleyicinin algılarını sürekli ters köşeye yatırmayı başarıp finaldeki gerçeği daha etkili kılmayı başarıyor.
1
80’li yıllardaki Dempsey and Makepeace dizisindeki Dempsey karakterinden hatırlayacağımız Michael Brandon’ın canlandırdığı Roberto bateristlik yapmaktadır. Bir süredir onu takip eden siyah takımlı fötr şapkalı adamı fark etmiştir ve sonunda onun peşinden gider. Bir tiyatro binasında adamı kıstırır. Roberto, esrarengiz adamı kazayla bıçakladığı sırada yüzü maskeli biri olay anını fotoğraflar. Adamı öldürdüğünü düşünen Roberto için tedirgin günler başlar. Kendisiyle birinin uğraşmasını gerektirecek hiçbir sebep bulamaz. Üstelik fotoğrafları çeken kişi herhangi bir talepte de bulunmamış, para istememiştir. Roberto’nun çevresinde git gide ölümler başlar. Karısı gider, kedisi ve hizmetçisi öldürülür vs.

2

Hemen söyleyeyim, katil Roberto’nun karısıdır. Dario Argento, Roberto’yu olayların neden(ler)i ile doğrudan ilintiliymiş gibi göstererek karısının geçmişinden habersiz olan Roberto’nun ve izleyicinin algılarını istediği gibi yönlendirme şansı elde ediyor. Eşiniz ya da dostunuz da olsa yanıbaşınızdaki kişinin çocuklukta geçirdiği travmaları bilmediğiniz sürece onu gerçekte tanıyamayacağımıza dair psikanalitik bir teze girişiyor Argento. Bunu da hikayede ve kurguda özel bir çaba sarfederek gerçekleştiriyor. Babası tarafından bir erkek gibi yetiştirilme bilgisine sahip olmadığımız için biz ve Roberto, Nina’yı doğal olarak erkek ses tonunda ve gücünde olan katille ilişkilendiremiyoruz. Bu 1.

2.Yeni bir teknolojiyle kurbanın gözündeki son görüntü tespit edilebilmektedir. İnceleme sonucunda son olarak kurbanın gözünde 4 adet sinek görüntüsü kaldığı tespit edilir. Halbuki katilin kolyesinde bir tek sinek motifi vardır. Kurban can verirken kolye sallandığından gözde kalan son görüntü ona bakanların gözünde yanılsamaya neden olmuştur. Nina’nın küçükken babası tarafından bir erkek gibi olmaya zorlanması ve bunun sonucunda Nina’da akli arızalar oluşmasının aktarımı böylelikle sinek metaforuyla koşutluk kurularak somutlama yoluyla gerçekleşiyor.

3

3.Roberto’nun sık sık gördüğü rüyada gerçekleşen kazanın bir gün başına geleceği düşüncesi bir yandan sürekli beslenirken en sonunda birden Nina’nın başına gelmesinin ve esprili sahnelerin varlık sebebinin psikanalitik bakışı temel alan Dario Argento’nun aynı zamanda bu bakışı kalıplar içine sokacak zihinleri sarsmak için olduğunu söyleyebiliriz.

4.Flashback sahnelerde bir babanın ancak bir erkek çocuğuyla konuşulabilecek şekilde konuşuyor olması doğal olarak o çocuğun Roberto olduğu düşüncesini getirmesi ve dolayısıyla da sorunun kökenini onun geçmişinde aramak gerektiği izlenimini uyandırıyor. Roberto’nun erkek olması hasebiyle algıların nasıl da kolaylıkla yönlendirilebileceği aslında o çocuğun erkek gibi yetiştirilen Nina olduğunun ortaya çıkmasıyla gösteriliyor.

5.Bir diğer yanıltıcı unsurun da (Roberto’nun geçmişte Nina’yı aldatmış olması ve şimdilerde de Nina’nın kuzeniyle yaşadığı ilişkiden dolayı Nina’nın ondan intikam alıyor düşüncesi) boşa çıkmasıyla başından itibaren herşeyle alakalıymış gibi algılanan Roberto’nun aslında sadece katilin algısındaki çarpıklığın kurbanı olduğunu anlarız.

4

Sonuçta Dario Argento neden sonuç ilişkilerindeki fazlalıkları bir bir süpürerek ve karmaşıkmış gibi görünen klişe cinayet tezlerini boşa çıkararak bütün sadeliğiyle görülmeyi bekleyene doğrudan ve doğruca bakabilmeyi mümkün kılıyor.

kategori:
izlenim

ilgili