Howard/Grazer: Frost/Nixon

1972 yılının haziran ayınca, iki genç gazeteci Carl Bernstein ve Bob Woodward, Demokrat Parti’nin Washington’da mukîm Watergate adı verilen yapı dahilindeki bürosunda meydana gelen hırsızlık olayını araÅŸtırmak için görev alırlar ve yaptıkları araÅŸtırma, dünya politika tarihini derinden etkileyen bir skandalı gün yüzüne çıkarır. 1972 seçimlerinde büyük oy farkla baÅŸkan seçilen Richard Nixon‘ın temsil ettiÄŸi cumhuriyetçi kesime baÄŸlı bir ekip, Demokrat Parti bürosundaki telefonları gizlice dinlemiÅŸtir. Dünya kamuoyuna Watergate Skandalı olarak yansıyan bu olay, 1974 yılında Amerika baÅŸkanı Richard Nixon’ın istifasına yol açmış ve “araÅŸtırmacı gazetecilik” kavramının öneminin tüm dünya tarafından kavranmasını saÄŸlamıştır.

Yukarıdaki gibi özetleyebileceÄŸimiz Watergate Skandalı, Vietnam savaşı sonrası Amerika’yı -ve haliyle dünyayı- sarsan en önemli olaylardan biri olarak, yedinci sanatın da merceÄŸi altına pek çok kez girdi. En ünlü örneÄŸini ise, skandalı ortaya çıkaran gazeteciler Bernstein ve Woodward’ın yazdıkları kitaptan uyarlanan 1976 tarihli Alan J. Pakula klasiÄŸi All the President’s Men (BaÅŸkanın Adamları) ile gördük. Büyük usta Robert Altman’ın Philip Baker Hall kozuyla çektiÄŸi az bilinen 1984 yapımı Secret Honor, Skandal’ın sonrasında vuku bulan konusuyla The Assasiation of Richard Nixon ve Oliver Stone’un günümüzde W. ile canlanan “Amerikan liderlerine ithafen film çekme” hevesinin 1995 yılındaki tezahürü Nixon da Watergate’e bir ÅŸekilde ucu dokunan filmler olarak sinemasal hafızamıza kazınmışlardı. 2008 yılında ise, olaya yeni bir bakış getirmesi ve dikkatleri bir kez daha 36 yıl evveline çekmesi beklenen iddialı bir projeye rastlıyoruz, Ron Howard - Brian Grazer ortaklığının 2008 meyvesi FROST/NIXON.

Peter Morgan‘ın aynı isimli tiyatro oyunundan uyarlanan film, odaÄŸa bu kez sadece Nixon’u deÄŸil, onunla 1977 yılında tarihi bir röportaj yapan ve Watergate Skandalı’ndaki katkısını neredeyse itiraf etmesini saÄŸlayan meÅŸhur gazeteci David Frost‘u da alıyor. Ä°sminden de anlaşılabileceÄŸi gibi film, Morgan’ın eserinin rehberliÄŸinde, Frost’la Nixon’un 31 yıl önceki unutulmaz buluÅŸmasını öncesi-sonrası, nedenleri ve sonuçlarıyla ele alan, ana damarını da bu iki karaktere yaslayan bir yapıt.

Amerika BaÅŸkanlık tarihinin ilk ve tek istifa eden baÅŸkanı olarak tarihe geçen cumhuriyetçi siyaset adamı Richard Nixon’ı az-çok bilmeyen yoktur. Yine de kısa bi hatırlatma yapalım. 8 yıl boyunca cumhuriyetçi baÅŸkan Dwight Eisenhower’ın yardımcısı olarak görev yapan Richard Nixon, 1960 yılındaki seçimlerde baÅŸkan adayı oldu, ancak koltuÄŸu çok çok az bir oy farkıyla demokrat aday John F. Kennedy’ye kaptırdı. Nixon’ın ikinci adaylığını ise 1968 yılında gerçekleÅŸti. Bu kez rakibini az farkla geçen kendisiydi. Amerika’nın 37. BaÅŸkanı olan Richard Nixon, bir sonraki seçimde rakibi George McGovern’a büyük fark atmasına raÄŸmen, aynı yıl içinde patlak veren skandal ile birlikte kelimenin tam anlamıyla bocalamış ve 1974 yılında görevinden istifa etmek zorunda kalmıştı. Sonraki yıllarda tam 10 kitap yazan Richard Nixon, 1994 yılında geçirdiÄŸi felç sonucu hayata veda etti.

David Frost ise medyadaki yaÅŸantısına politik taÅŸlama yapan programlarla baÅŸlamış (özellikle Monty Python üyesi John Cleese’in ilk Tv deneyimi olan, ve enfes “The Class Sketch” ile hala anımsanan The Frost Report bu dönemki en önemli iÅŸi olarak görülür), sonrasında ise dünyanın röportaj konusunda belki de en mühim ismi konumuna gelmiÅŸti. Kendisinin, altı ingiliz baÅŸbakanının her biriyle röportaj yapabilme baÅŸarısını gösteren tek kiÅŸi olduÄŸunu da belirtmekte fayda var. İçlerinde türk siyasetçilerin de bulunduÄŸu yüzlerce önemli sîmayla röportaj yapma fırsatı bulmuÅŸ deneyimli gazetecinin,  kariyerindeki kuÅŸkusuz en dikkat çekici noktalardan biri de, filme konu olan Nixon röportajıydı. Kendisi 2008 itibariyle 69 yaşında ve halen Al Jazeera televizyonu için program yapmakta.

Filmin notlarına geçecek olursak, Hollywood’un naif görünümlü yönetmenlerinden Ron Howard, yüzün üzerindeki sahnelenme sayısıyla baÅŸarısını kanıtlayan oyunu peliküle aktarırken mümkün olduÄŸunca ana kadroyu korumaya, oyundaki temel isimlere dokunmamaya çalışmış. Senaryo, oyunun da yazarı Peter Morgan‘a ait. Kendisi sinemaya hiç uzak birisi deÄŸil. Son yıllarda The Other Boleyn Girl, The Queen, The Last King of Scotland gibi önemli filmlerin altında imzası olan, çok güçlü bir kalem.

Frost ve Nixon rolleri de aynı oyuncular tarafından oynanıyor. Ä°ki sene önce The Queen filminde Tony Blair olarak izlediÄŸimiz Michael Sheen, bu filmde David Frost’a hayat veriyor. Richard Nixon rolünde ise tecrübeli oyuncu Frank Langella yer alıyor. Sinema kariyerinde taÅŸları yerinden oynatan bir performansına rast geldiÄŸimizi söyleyemesek de,  tiyatrodaki Nixon yorumuyla evinde ufak çaplı bir ödül koleksiyonu yaptığını belirtmek gerekiyor. Kadroya bu iki ismin yanı sıra, iki önemli isim daha eklenmiÅŸ. UÄŸruna “Six Degrees of Kevin Bacon” isminde site açılan soÄŸuk bakışlı aktör Kevin Bacon ve son dönemde yıldızı arÅŸa deÄŸen Sam Rockwell de filmde izleme ÅŸansına erieÅŸceÄŸimiz oyuncular arasında.

Ãœnlü yapımcı Brian Grazer ile yönetmen Ron Howard, bu filmle birlikte tam 15. kez bir aradalar. 1982 tarihli komedi filmi Night Shift ile baÅŸlayan birliktelik, Mel Gibson’lı aksiyon Ransom‘dan oscarlı A Beautiful Mind‘a kadar bol çeÅŸitli seyirlikler sundu bugüne dek. Ron Howard dışındaki birliktelikleriyle de sinemaseverlerin takdirine mazhar olan Brian Grazer, aynı zamanda 24 ve Arrested Development gibi iki efsane dizinin de yapım kadrosunda yer alıyor.

Filmin müzikleri bir ilahın elinden çıkma: Hans Zimmer. Görüntüler ise son üç Ron Howard filminde olduÄŸu gibi Salvatore Totino‘nun kontrolünde.

Filmle ilgili ilk yorumlar oyuncuların performansına odaklanıyor. Bu da bizi karşılıklı döktürmelerin olduÄŸu bir film beklentisine sokuyor. Filmin geneli ile ilgili de ilk duyumlar gayet olumlu. Ancak yine de filmin henüz çok kısıtlı bi izleyiciyle buluÅŸtuÄŸunu ve kesin bir yorum için daha önümüzde vakit olduÄŸunu belirtmekte yarar var. Film, Amerika’da 5 aralıkta sınırlı kopyayla gösterime girecek. Bizim ne vakit görebileceÄŸimiz ise hala müphem özelliÄŸini korumakta. 1970′lerden bu yana, güçlü politik filmlere özlem duyan seyircilerin beklentileri Ron Howard’ın elinde tatmin olacak mı bilmiyoruz ama fragmanın sonunda yer alan röportaja ait aÅŸağıdaki diyalog bile ÅŸimdiden iÅŸtahımızı kabartmaya baÅŸladı:

Frost:  “Yani gerçekten, bir baÅŸkan yasadışı bir ÅŸey yapabilir mi diyorsunuz?”
Nixon: “Ben diyorum ki, yasadışı bir ÅŸeyi eÄŸer bir baÅŸkan yapıyorsa, bu artık yasadışı deÄŸildir”

Ä°LGÄ°LÄ° OLABÄ°LECEK DÄ°ÄžER METÄ°NLER:

1. Arriaga Yönetmen Koltuğunda

« EÄŸlenceli Bir Dolandırıcı Filmi		Ä°ngiliz Kadrodan Der Vorleser »