Müslüm Gürses Filmleri: Babanın Sinema Serüveni

Müziğin kralı, sinemada da sayısız filmde rol aldı.

Müslüm Gürses’in hayatını anlatan Müslüm vizyona girerken, müziğin ve ülkemizin alt kültürünün baba figürünün filmlerine bir göz atalım dedik. Müslüm Gürses Filmleri, 1980’li yılların siyasi baskılarla sıkışan ortamında arabesk müzikle beraber bir kuşağın kendisini bulduğu yapımlar oldu.

Müslüm Gürses’in yer aldığı filmler sinema kalitesi yüksek filmler olmadı hiçbir zaman… Hayattan basit kaçışlar arayan kitlelere, basit senaryolar, basit yorumlar bol bol Müslüm şarkısı ve en ağırından, en ağdalısından duygular sundular. Ancak büyük bölümünü youtube’da bulabileceğiniz filmleri arasında kısa bir tur attığınızda dönemin ruhunu, siyasi atmosferi, yasakları, değişen Türkiye’yi izleme şansı bulabiliyorsunuz.

Müslüm Gürses, iyi bir oyuncu demek de zor. Ama onun hayatını uzaktan veya yakından izleyenler, samimiyetini, sıcaklığını, babalığını filmlerde de hissettiler. Olduğu gibi görünen, göründüğü gibi olan bir insan olmayı bu ülkede belki de en iyi başarmış, saf bir ruhun yansımalarını izledik. Filmleri arasında gezinirken bir de şunu fark ettik. Filmlerinin hemen hepsinde esas oğlan olmasına rağmen, büyük bir bölümünün sonunda hayata veda etmiş ve neredeyse Sean Bean’i yakalamış. Bu yönüyle belki de iyi insanların durmadan göçüp gittiği ülkemizde, en gerçekçi öykülere de imza atmış. Lafı fazla uzatmadan, filmleri arasındaki turumuza başlayalım.

İsyankar

Sinema dünyasının arabesk müziği keşfettiği ilk yıllarda, diğer müzisyenlere göre biraz daha geç ikna edilse de Müslüm Gürses de kameranın önüne geçti ve art arda filmlerde oynamaya başladı. Tanju ve Temel Gürsu’nun ikna ettiği sanatçı, İsyankar filminde her yönüyle “Baba” bir karakteri oynadı. Oya Aydoğan ve Suzan Avcı’nın eşlik ettiği Gürses’i filmde başına her türlü dert, hastalık, felaket gelirken ve bu kötü olaylara müziği ve espri anlayışıyla isyan ederken görüyoruz. Eray Aybal ve daha ciddi bir rolde izlediğimiz Coşkun Göğen, filmin yardımcı rollerinde… 80 darbesinin öncesindeki yıllar olduğu için Aydoğan’ı da patronunun rahatsız ettiği bir işçi kız olarak seyredebiliyoruz.

Bağrıyanık

Sıradan, birbirine delicesine aşık insanların hayatlarının, zengin bir erkeğin müdahalesiyle alt üst olmasını anlatan bir diğer film, yine 80 darbesi öncesi senaryo… Osman Sınav’ın yazdığı senaryo ülke insanının nelere üzüldüğünü, nelere kızdığını iyi takip eden bir isim olduğu için Bağrıyanık’ı dönemin hit filmlerinden biri haline getirdi. Müslüm Gürses’e yine Oya Aydoğan eşlik ederken, Ali Şen gibi bir usta da Bağrıyanık’a imzasını attı. Balıkçı bir genci oynayan Gürses’in özellikle Ali Şen ile sahneleri dikkat çekici. Filme ismini veren şarkıyla başlayan jenerik ve giriş sahnelerine yönetmen Yücel Uçanoğlu iyi çalışmış.Yılmaz Kurt, Hacı Fidan, Mehmet Samsa, Güneş Işık, Baki Tamer filmin yardımcı oyuncu kadrosunu oluşturmuşlar.

Kul Sevdası’nda, Ahmet Mekin, Suna Yıldızoğlu, Kazım Kartal, Nubar Terziyan gibi güçlü bir oyuncu kadrosuyla kamera karşısına geçen Müslüm Baba, bu sefer zengin bir kadına aşık olunca, kendisini daha karışık bir ilişki ağı ve senaryonun içinde buldu.

Mutlu Ol Yeter

12 Eylül Darbesiyle değişen politik ortam, sinema dünyasına ve dolayısıyla senaryolara da hemen yansıdı. 1981 tarihli filmde Müslüm Gürses belki de mecburen büyük bir malikanede oturan bir beye dönüştü. Serpil Çakmaklı, Neriman Köksal, Suzan Avcı, Reha Yurdakul, Kazım Kartal, Yılmaz Köksal, Süheyl Eğriboz, Sadettin Erbil’li oyuncu kadrosu da, filmin Müslüm Baba’nın ilk filmlerindeki hissiyatı yakalamasını sağlayamadı. Filme dram eklemek için konulan zor durumlar da biraz eğreti duruyor göründü…

İtirazım Var

Müslüm Gürses, yine gariban ve halktan birini değil, ünlü ve zengin bir şarkıcıyı oynar. “Umut Yoksulun Ekmeği” ile başlayan filmde Gürses’in yaşadığı açmazlar ve acılar emekçi sınıfı dertleri değildir. Öldürülen bir büyüğünün kendisine emanet ettiği kızına aşık olan Müslüm Gürses yine zengin insanların sorunlarını yaşar. Serpil Çakmaklı, Yalçın Gülhan, Şükriye Atav, Aynur Gökçe, Hüseyin Kutman filmin yardımcı oyuncu kadrosunu oluşturdular. Yücel Uçanoğlu’yla iyi bir yönetmen-oyuncu uyumu yaşadıkları bu filmde görüldü…

Anlatamadım

Müslüm Gürses, 1984’ten itibaren yine ait olduğu, birlikte hissettiği, yaşadığı ve şarkılarının temeli olan kitleye döndü… 80 sonrası ülke sinemasının yaşadığı değişimden izleri Anlatamadım’da görmek mümkün. Yalnız, zaman zaman kendi kendine konuşan, yağmurda tek başına dolaşan depresif bir karakter olarak görüyoruz Müslüm Baba’yı… 80 sonrası psikolojik yönü ağır basan ağır tempolu filmlerinden yönetmen Yücel Uçanoğlu’nun etkilendiğini görmek mümkün… Neriman Köksal, Kadir Savun, Jeyan Mahfi Tözüm gibi güçlü karakter oyuncularını bu filmde de izleme şansınız var…

Ağlattı Kader

80’lerin değişen kent dokusu, pavyonları, piyanist şantörlerin dönemi, Ağlattı Kader’e yansıdı… Aksaray, Beyoğlu hattında oluşan kültürün kahramanlarından biri kuşkusuz Müslüm Gürses’ti… Birbirlerini besleyen pavyon ve arabesk kültürü, bu dünyadan ekmek yemeye çalışan insanların da hayatlarına etki etti. Bir şarkıcı ile patronu tarafından aralıksız eziyet edilen bir dansözün acı dolu aşkı Ağlattı Kader’in ana konusunu oluşturdu. Film, sonunda ülkemizin çarpık namus anlayışı ve linç kültürünü sert bir şekilde göstermesi açısından da ilginç bir yapımdır.

Kendisinin şarkıcı olma öyküsünü anlatan ancak pek başarılı olamayan Bir Yıldız Doğuyor, video döneminin ilk büyük rekorlarını kıran Garibanlar, Müslüm Gürses filmlerini farklı bir yöne soktu. Yapım kalitesi daha düşük, Gürses’in yanına komedi unsuru olarak Yunus Bülbül’ü katmaya başlayan filmler, ilk yapımlarına göre daha fazla şarkıya ve maalesef yetersiz senaryolara yer verdi.

Sev Yeter

Sev Yeter, birçok özelliğiyle Müslüm Gürses filmleri arasında öne çıkan bir yapımdır. Ülkü Erakalın’ın yönettiği film, usta yönetmenin dokunuşlarını hissettirir. Yakın yüz planları, renk kullanımı, sürpriz bir sonla biten senaryosu, o yılların ağırlığını hissettiren müzikler ve oyunculuklar film boyunca dikkat çeker. Filmde Müslüm Baba’nın büyük aşkı Muhterem Nur’u da izleme şansı buluruz. 80’lerin pavyon hayatının içinden zaman zaman uçuk bölümleri olsa da gerçekçi bir öyküyü izleriz.

Çare Sende Allahım

Müslüm Baba’yı ilk kez kanunlara uymayan bir karakter olarak izlediğimiz filmde belki de en iyi yardımcı oyuncu performanslarıyla karşılaşırız. Suna Pekuysal, Kazım Kartal, Behçet Nacar, Arap Celal komik ve etkileyici rolleriyle filmi süslerler. Aynı kadına aşık olan iki arkadaşın öyküsünü anlatan filmde Müslüm Gürses, büyük ve kendisine yakışan bir alçakgönüllülükle başrolü paylaşır.

Video Dönemi

1985’ten itibaren VHS ve BETA video oynatıcılarının patlamasıyla Müslüm Gürses’e olan talep, sinema salonlarından evlere taşındı…
Ve Müslüm Baba, 3 yıl içinde 20’ye yakın filmde oynamak durumunda kaldı…
Yılmaz Atadeniz’in yönettiği Güldür Yüzümü seks sahneleri de, dram da bulunan ilginç bir yapım oldu…
Yine Yılmaz Atadeniz’in yönettiği Kul Kuldan Beter’de hapisten çıkan bir şarkıcıyı canlandırdı.
Mehmet Alemdar’ın Yaranamadım’ında intikam peşindeki bir arabacıyı canlandırdı…
İkizler’de kendisine pek benzemeyen ikiziyle kötü adam Erol Taş’la mücadele etti…
Kader Rüzgarı isimli kötü bir avantürde oyuna getirilip hapse düşen bir adamı,
Yılmaz Atadeniz’le yeniden buluştuğu Küskünüm’de kamyonetine el konulan iki kardeşten birini,
Münir Özkul’un rol aldığı Kısmetin En Güzeli’nde Almanya ellerinde bir gurbetçiyi oynadı…
Seher Vakti, yeniden Münir Özkul’la bir araya geldiği Töre, Yıkıla Yıkıla, Çığlık, Hasret, Oğlum, Talihsizler, Can Kardeşler, Yalnızlık Korkusu birbirini tekrarlayan basit filmler oldular.

1985’ten 1988’e kadar film üstüne film çeviren Müslüm Baba, bir yıllık aradan sonra 1990’da Dünya Boştur ve Dertler İnsanı’nda oynadı. Video döneminin sona ermesi ve özel TV’lerin patlamasıyla, arabesk müziğin üzerindeki yayın yasaklarının kalkmasıyla esas işine geri döndü.
1997’de özel kanallar için çektiği Sevmemeli ve Bir Akıllı Bir Deli, Yunus Bülbül ile bir araya geldiği filmler oldu. İki filmde de büyük aşkı Muhterem Nur’la başrolleri paylaştı.

Sensiz Olmaz Müslüm Baba

1999’da Ezel Akay’ın Neredesin Firuze’si için söylediği Bülent Ortaçgil bestesi Sensiz Olmaz, usta müzisyenin hayatında yeni bir dönem açtı. Kendisine hayran milyonlara, müziğine ve yorumuna uzak duran, zor beğenen kitleyi tek hamleyle kattı.

Zeki Alasya’nın Ömerçip’inde, Kartal Tibet’in Amerikalılar Karadeniz’de 2’de konuk oyuncu olarak yer aldıktan sonra bu sefer de Teoman’ın yönettiği Balans ve Manevra’da Paramparça’yı seslendirdi. Müslüm Baba artık sadece belli bir kitlenin değil, herkesin babasıydı…

2011’de Mustafa Uğur’un Şov Bizınıs’ında son kez bir sinema filminde yer aldı.

kategori:
seçki

ilgili